Wie door Ribera del Duero rijdt, ziet het aan de wijngaarden: ze liggen hoog. Pedrosa de Duero, het dorp van Bodegas Vilano, zit op gemiddeld 850 meter. Overdag warm, 's nachts koud, en een bodem waar weinig anders op groeit dan wijnstokken. Dat is de korte verklaring waarom de Tempranillo hier dikkere schillen, meer kleur en meer zuur meebrengt dan lager in Spanje.
Met Meet the Maker lichten we telkens één producent uit ons assortiment uit. Niet met het verhaal van het etiket, maar met wat er in de kelder gebeurt en wat je daarvan proeft. Vilano is de eerste omdat het huis met elf wijnen bij ons ligt, van €9,95 tot €41,90, en je aan die reeks precies ziet hoe stokleeftijd en houtrijping een wijn veranderen.
Het huis: sinds 1957, één druif
Bodegas Vilano is opgericht in 1957 en werkt vrijwel uitsluitend met Tinta Fina, de lokale naam voor de Tempranillo-kloon van Ribera del Duero. Kleine trossen, kleine bessen, veel schil per liter sap. De oudste wijngaard van het huis is geplant in 1917 en levert nog steeds druiven, voor één wijn, waarover straks meer.
De werkwijze verschilt per wijn, maar het patroon is steeds hetzelfde: handmatige oogst, gisting in roestvrij staal bij 25 tot 28 graden, en daarna hout. Hoeveel hout, welk hout en hoe lang: dát bepaalt de stijl, en de prijs.
De reeks, van onder naar boven
Roble: de instap die een 92 scoorde
Bodegas Vilano Roble, €9,95. Stokken van tien jaar en ouder, acht tot tien dagen maceratie, drie maanden Amerikaans eiken en drie maanden fles. Meer niet. Kersenrood, bloemig in de neus met rijpe bessen, en vanille en zoethout van het Amerikaanse hout. 13,5% alcohol, rond, zonder scherpe kantjes. Wine Enthusiast gaf de 2023 92 punten, wat onder de tien euro zelden voorkomt. Serveer op 14 tot 16 graden bij tapas, pasta met tomaat of een gehaktbal. Minimale afname zes flessen.
Black Edition en Full Flap Tinto: twee kanten van €10,95
Voor een euro meer heb je keus uit twee richtingen. De Black Edition is 100% Tempranillo van stokken ouder dan vijftig jaar, negen maanden op nieuw Frans eiken. Bijna zwart in het glas, donkere bessen, balsamico en zoethout, 14,5%. Wine Enthusiast 92-93, Wine Spectator 91. Dit is de fles voor wie de Ribera-stijl wil proeven zonder de Reserva-prijs.
De Full Flap Tinto doet het anders: 40% Tempranillo, 40% Merlot, 20% Cabernet Sauvignon, elk apart vergist en dan drie maanden Frans eiken. De Merlot maakt hem zachter en toegankelijker dan de Black Edition, met gekonfijt rood fruit en vanille. Kies deze bij pasta met een romige saus of bij zachte kaas; de Black Edition bij rood vlees.
Crianza: waar de houtrijping begint te tellen
Bodegas Vilano Crianza, €13,95. Stokken ouder dan 25 jaar, veertien dagen maceratie, veertien maanden op een mix van Amerikaans en Frans eiken, drie maanden fles. Granaatrood, rijp rood fruit en schoon hout in de neus, stevige maar rijpe tannines, 13,5%. De scores per jaargang: 93 punten van Tastings.com voor 2022, 92 voor 2021, 91 van James Suckling voor 2020. Bij rood vlees, wild en gerijpte kaas. Bij ons liggen de jaargangen 2021 en 2022.
57 Tinto: de jubileumwijn
Vilano 57 Tinto, €21,95, genoemd naar het oprichtingsjaar. Oude stokken Tempranillo aangevuld met Cabernet Sauvignon en Merlot, minimaal twaalf maanden Frans eiken. Robijnrood, rijpe bramen en zwarte kers, cacao, vanille en tabak, 14%. James Suckling 91, Miquel Hudin 94, Guía Peñín 91, goud bij Gilbert & Gaillard. Zacht op de tong voor een wijn met deze concentratie. Bij lamsrack, ossenhaas of wild.
Reserva: twintig maanden hout, achttien maanden fles
Bodegas Vilano Reserva, €24,95. Struikvormig gesnoeide stokken ouder dan vijftig jaar, op arme grond op 850 meter. Veertien dagen maceratie, twintig maanden Frans en Centraal-Europees eiken, en daarna achttien maanden fles voordat hij de kelder verlaat. Diep robijnrood, zwarte bessen en kersencompote, donkere chocolade en piment. 14,5%, zijdeachtig, met zachte, zoete tannines. Dit is de klassieke Reserva-stijl van de streek, en hij kan nog jaren liggen. Jaargang 2019.
Terra Incognita: stokken van honderd jaar
Terra Incognita, €27,95. Handgeplukte druiven van stokken van honderd jaar oud, lage opbrengst, gisting in kleine roestvrijstalen tanks op 28 graden en de malolactische gisting in nieuw Frans eiken. Dan 22 maanden hout en twaalf maanden fles. Donker kersenrood met granaatrode rand, zwart fruit, steranijs, kruidnagel en vanille. 14,5%, fluweelzachte tannines. Goud bij Gilbert & Gaillard. Serveer op 16 tot 18 graden en geef hem lucht: dit is een wijn die in het glas nog opengaat. Jaargang 2019, minimaal zes flessen.
La Baraja: de blend
La Baraja, €29,95. 75% Tinto Fino van de Pago La Baraja, 15% Cabernet Sauvignon en 10% Merlot uit de hoger gelegen delen van de D.O., samen vergist en achttien maanden Frans eiken. Kersenrood met paars, zwart en rood fruit, geroosterde en kruidige tonen. 15% alcohol, goede zuurgraad, lange afdronk. Genummerde flessen, jaargang 2016. Bij wild en gerijpte kaas.
Tinto: de wijngaard van 1917
Bodegas Vilano Tinto, €41,90. Dit is de wijn van die oudste wijngaard: geplant in 1917, volgens het huis de zuiverste Tinto Fino-kloon van Ribera del Duero. Kleine trossen, extreem lage opbrengst, en per jaar 4.100 flessen. Na de malolactische gisting 24 maanden Frans eiken met een medium toast. Diep van kleur, bessen en zwarte kers in de neus, kokos van het hout, op de tong bramen, vanille en chocolade, stevige tannines, frisse zuren en mokka in de afdronk. 14,5%. Gemaakt om lang te bewaren; open hem bij rood vlees van de grill, wild of gerijpte kaas. Jaargang 2020.
De verrassing: twee witte wijnen van buiten Ribera
Vilano maakt ook wit, maar niet in Ribera del Duero. Daarvoor gaat het huis naar het noordwesten.
Full Flap Albarín Blanco, €14,95, uit de D.O. León. Albarín Blanco is een inheemse druif die je buiten León zelden tegenkomt. De wijn krijgt bâtonnage op de tank, het regelmatig omroeren van de fijne droesem. Groengeel, tropisch fruit en citrus, en dan basilicum en munt, iets wat je bij geen andere Spaanse witte druif zo proeft. 13,5%, breed en fris met een licht bittertje aan het eind. Wines Critics 91 en goud bij Mundus Vini voor de 2024. Bij vis, zeevruchten of als aperitief.
La Baraja Godello Blanco, €25,95, uit Petín in de D.O. Valdeorras, Galicië, op leisteen en klei. Acht maanden Frans eiken met omroeren op de droesem, 4.100 genummerde flessen. Citroengeel, romig in de neus met citrus en een minerale toets, volle body, lange afdronk. 13,5%, serveren op 8 tot 10 graden. Bij vis, wit vlees en harde kaas.
Wat schenk je wanneer
| Moment | Wijn | Waarom |
|---|---|---|
| Doordeweeks, tapas, pasta | Roble (€9,95) | Drie maanden hout, fruit voorop |
| Vrijdagavond, rood vlees | Black Edition (€10,95) of Crianza (€13,95) | Meer hout, meer tannine, zelfde prijsklasse |
| Gasten die van zacht houden | Full Flap Tinto (€10,95) | De Merlot doet het werk |
| Wild, lam, gerijpte kaas | 57 Tinto (€21,95) of Reserva (€24,95) | Twaalf tot twintig maanden hout |
| Een fles om te laten liggen | Terra Incognita (€27,95) of Tinto (€41,90) | Stokken van 100 en 109 jaar, 22 tot 24 maanden hout |
| Vis, zeevruchten | Albarín Blanco (€14,95) of Godello (€25,95) | Fris of romig, allebei uit het noordwesten |
Veelgestelde vragen
Wat is het verschil tussen Tinta Fina en Tempranillo?
Geen ander ras, wel een andere kloon. Tinta Fina (ook Tinto Fino) is de Tempranillo zoals die in Ribera del Duero is aangepast aan hoogte en kou: kleinere bessen, dikkere schil, meer kleur en zuur dan de Tempranillo uit Rioja.
Welke Vilano kies ik als ik het huis nog niet ken?
De Crianza voor €13,95. Daarin zit alles wat het huis doet, oude stokken en veertien maanden hout, zonder dat je de Reserva-prijs betaalt. Wil je onder de tien euro blijven, dan de Roble.
Hoe lang kan ik de Reserva en de Tinto bewaren?
De Reserva 2019 kan nog jaren liggen; de Tinto 2020 is gemaakt voor lange bewaring. Beide zijn nu al open te trekken, maar geef ze dan een uur in de karaf.
Alle elf wijnen vind je bij elkaar op de merkpagina van Bodegas Vilano. Wil je het huis zelf zien, de kelder en de wijngaarden rond Pedrosa: vilano.com.
