Garnacha
Garnacha — in Frankrijk Grenache — is een van de meest aangeplante rode druiven ter wereld en tegelijk een van de minst bekende bij naam. Dat komt doordat hij zelden alleen op het etiket staat: hij is de basis van Châteauneuf-du-Pape en Côtes du Rhône, hij zit in vrijwel elke Rioja naast Tempranillo, en hij maakt de rosés van de Provence en Navarra.
De druif komt vrijwel zeker uit Aragón in Noordoost-Spanje. Hij houdt van droogte, hitte en wind, rijpt laat en geeft veel suiker — en dus veel alcohol. Juist in de oude, ongeïrrigeerde struikwijngaarden van Spanje, sommige zestig tot honderd jaar oud, laat hij zien wat hij kan: weinig druiven per stok, maar met een concentratie die je niet verwacht van een druif met zo weinig kleur.
Wat voor een wijn is Garnacha?
Middelrood en vaak wat lichter van kleur dan je bij de body verwacht. Vol van body, weinig zuur, zachte tannine en veel alcohol — 14 tot 15 procent is normaal.
Geur: rijpe aardbei, framboos en kers, met witte peper, gedroogde kruiden (tijm, laurier), drop en een vleug sinaasappelschil. Met rijping komen leer, tabak en gedroogde vijg erbij.
Smaak: rond, warm en sappig, met een afdronk die eerder kruidig dan tanninerijk is. Dat maakt hem toegankelijk: Garnacha is een van de weinige volle rode wijnen die ook zonder eten goed drinkt.
De keerzijde van de dunne schil is dat Garnacha snel oxideert en bleek wordt. Daarom wordt hij vaak gemengd met druiven die kleur en structuur brengen: Tempranillo in Spanje, Syrah en Mourvèdre in de Rhône — de bekende GSM-blend.
Waar komt de beste Garnacha vandaan?
Rioja. Hier is Garnacha klassiek de tweede druif naast Tempranillo, die rondheid en rood fruit toevoegt. Steeds vaker staat hij ook alleen op het etiket, van oude stokken in de hoger gelegen Rioja Oriental: Ontañón La Garnacha. In de blend vind je hem in de Ontañón Crianza, de Marqués de Cáceres Excellens Reserva, de Marqués de Murrieta Reserva en de Coto Real Reserva. Meer bij Spaanse wijn.
Aragón: Campo de Borja en Calatayud. Het historische thuisland, en nog altijd de beste prijs-kwaliteitverhouding voor pure Garnacha. Viña Ainzón Garnacha, Viña Ainzón Crianza en Fuego Garnacha.
Priorat. In Catalonië, op leisteenbodem (llicorella) en op steile hellingen, geeft Garnacha samen met Cariñena de krachtigste wijnen van Spanje: mineraal, geconcentreerd en duur. Rolland & Galarreta Clos d'en Ferran.
De Rhône. Als Grenache is hij de hoofddruif van Châteauneuf-du-Pape en van de meeste Côtes du Rhône, meestal met Syrah en Mourvèdre. Bij ons onder meer de Château La Nerthe en de Château Maucoil; in de Languedoc de Paul Mas Grenache Noir-Syrah.
Rosé. Garnacha is de rosédruif bij uitstek: weinig kleur, veel rood fruit. El Coto Rosado, Ramón Bilbao Rosado, Oníric Rosado en Pasión Pink. Zie ook rosé wijn.
Garnacha serveren en combineren
Temperatuur: 15 tot 17 graden — een graad koeler dan je bij zo'n volle wijn zou denken, juist vanwege de alcohol. Een jonge Garnacha mag op een warme dag kort in de koelkast.
Lucht: een Priorat of Châteauneuf-du-Pape wint bij een uur in de karaf; een eenvoudige Garnacha hoeft niets.
Bewaren: eenvoudige Garnacha binnen drie jaar, want de kleur en het fruit lopen terug. Wijnen van oude stokken, Priorat en goede Châteauneuf gaan tien tot vijftien jaar mee.
Eten: de zachte tannine en het rijpe fruit passen bij kruidig en gegrild eten.
- Lamsvlees met tijm en rozemarijn — de kruiden van de garrigue in het gerecht én in het glas.
- Gegrild vlees, merguez, spareribs, barbecue.
- Tapas: chorizo, patatas bravas, gegrilde paprika, jamón.
- Stoofschotels met paprika, tomaat en kruiden; ratatouille.
- Manchego en andere gerijpte schapenkazen.
Alle rode wijnen vind je bij rode wijn; het Spaanse aanbod bij rode wijn uit Spanje.
Veelgestelde vragen over Garnacha
Ja. Garnacha is de Spaanse naam, Grenache de Franse. In Sardinië heet dezelfde druif Cannonau. De druif komt vrijwel zeker uit Aragón in Noordoost-Spanje.
Rijpe aardbei, framboos en kers, met witte peper, gedroogde kruiden, drop en een vleug sinaasappelschil. Vol van body, weinig zuur, zachte tannine en veel alcohol — meestal 14 tot 15 procent.
Vrijwel altijd. Rode Rioja is meestal grotendeels Tempranillo met Garnacha erbij, die rondheid en rood fruit toevoegt. Steeds vaker wordt Garnacha in Rioja ook als aparte wijn gebotteld, van oude stokken.
De druif heeft een dunne schil met weinig kleurstof, terwijl hij wel veel suiker en dus alcohol geeft. Daardoor ziet de wijn er lichter uit dan hij smaakt. Om die reden wordt hij vaak gemengd met Tempranillo, Syrah of Mourvèdre.
In Campo de Borja en Calatayud geeft Garnacha sappige, fruitige wijn voor een scherpe prijs. In Priorat groeit hij op leisteen en steile hellingen met zeer lage opbrengsten, wat een geconcentreerde, minerale en veel duurdere wijn oplevert.
Lamsvlees met tijm en rozemarijn, gegrild vlees en merguez, tapas als chorizo en gegrilde paprika, stoofschotels met paprika en tomaat, en gerijpte schapenkaas als Manchego.