Gewürztraminer

Gewürztraminer is de meest uitgesproken witte druif die er is. Schenk een glas in en de hele tafel ruikt het: lychee, rozenblaadjes, gember en grapefruit. Er is geen andere wijn die je met je ogen dicht zo snel herkent.

Gewürz betekent kruidig, en Traminer verwijst naar Tramin in Zuid-Tirol, waar de familie waarschijnlijk vandaan komt. De druif heeft een roze tot koperkleurige schil — vandaar dat de wijn vaak wat goudkleurig is — en is een van de vier edele druiven van de Elzas, samen met Riesling, Pinot Gris en Muscat.

Het is geen wijn voor iedereen en niet voor elk moment. Maar bij het juiste gerecht, en dat is meestal een gerecht dat andere wijnen om zeep helpt, is er geen betere.

Goudgeel, vol van body, laag in zuur en met een hoog alcoholgehalte — vaak 13,5 tot 14,5 procent. Die combinatie geeft een olieachtig, breed mondgevoel dat mensen soms voor zoetheid aanzien.

Geur: lychee is het handelsmerk (de druif deelt letterlijk een geurstof met die vrucht), met rozen, gember, kaneel, grapefruitschil en soms een vleug Turks fruit.

Droog of zoet? Beide bestaan, en dat is precies het verwarrende. Een Elzasser Gewürztraminer zonder verdere vermelding is meestal droog tot licht halfdroog. Staat er Vendanges Tardives (late oogst) of Sélection de Grains Nobles, dan is hij zoet: Arthur Metz Vendanges Tardives. In Alto Adige en Chili wordt hij ook als late harvest gemaakt, zoals de Casa Silva Late Harvest en de Luigi Bosca Granos Nobles.

Zoek je een aromatische witte wijn met meer zuur en minder alcohol, vergelijk dan met Riesling bij Riesling of Gewürztraminer.

De Elzas. Hier staat de maatstaf: voller, geuriger en met meer alcohol dan waar ook. Wolfberger Signature en Heim Imperial zijn de betaalbare kennismaking; de Arthur Metz Vieilles Vignes komt van oude stokken. De Marcel Deiss Gewürztraminer is het werk van een domein dat bekendstaat om zijn eigenzinnige kijk op herkomst.

Alto Adige / Zuid-Tirol. De streek waar de naam vandaan komt. Hoger, koeler en daardoor strakker en minder zwaar dan in de Elzas. De coöperatie Tramin is er de bekendste naam: de Tramin Stoan is een blend waarin Gewürztraminer meespeelt, en de Tramin Roen is de zoete late-oogstversie. Ook de Franz Haas Manna uit dezelfde streek bevat Gewürztraminer.

Buiten Europa. Zuid-Afrika en Chili maken hem fruitiger en toegankelijker: Bergsig Estate Gewürztraminer. In Frankrijk duikt de druif ook op in oranjewijn, zoals de Château de Jau Orange — schilweking versterkt juist de kruidige kant.

Temperatuur: 8 tot 10 graden. Te warm en de alcohol en de parfumgeur worden opdringerig; goed gekoeld blijft hij fris.

Glas: een gewoon wijnglas is genoeg — deze wijn heeft geen hulp nodig om te ruiken.

Bewaren: droge Gewürztraminer binnen drie tot vijf jaar, als de geur op zijn mooist is. Een Vendanges Tardives of Sélection de Grains Nobles gaat tien tot twintig jaar mee.

Eten: dit is de wijn voor gerechten waar de meeste wijnen op stuklopen.

• Aziatisch: Thaise curry, Indiase tandoori en korma, Chinese gerechten met vijfkruidenpoeder. De lichte zoetheid vangt de chili op en de gembergeur past bij de kruiden.
• Munsterkaas — de klassieke combinatie uit de Elzas, en een van de weinige wijnen die tegen die kaas op kan.
• Rookvlees, spek, choucroute en ander vet varkensvlees.
• Foie gras bij een Vendanges Tardives.
• Desserts met gember, kaneel of tropisch fruit bij de zoete versies.

Niet bij lichte vis of subtiele gerechten: de wijn overstemt ze. Alle witte wijnen vind je bij witte wijn, het Franse aanbod bij Franse wijn.